Καισαριανή: Μαραθώνια η διαπραγμάτευση με τον Βέλγο συλλέκτη - Ιστορικός «θησαυρός» η συλλογή Χόιερ
Νέα ντοκουμέντα «κρύβονται» πιθανότατα στις εκατοντάδες φωτογραφίες.
Μία πρώτη συμφωνία μεταξύ του Υπουργείου Πολιτισμού και του Βέλγου συλλέκτη Τιμ Ντε Κράνε για τη διαδικασία απόκτησης των μοναδικών γνωστών φωτογραφιών από την εκτέλεση των 200 κομμουνιστών στην Καισαριανή την Πρωτομαγιά του 1944 είναι γεγονός, ενώ η Λίνα Μενδώνη δήλωσε πως οι Έλληνες εμπειρογνώμονες διαπίστωσαν την αυθεντικότητα του φωτογραφικού υλικού.
Ωστόσο, η συμφωνία με τον Βέλγο συλλέκτη φαίνεται πως ήταν αποτέλεσμα διαπραγμάτευσης που διήρκεσε περίπου έξι ώρες και δεν αφορούσε μόνο τις φωτογραφίες από το εμβληματικό γεγονός της Καισαριανής αλλά ένα σύνολο 262 περίπου φωτογραφιών από τη συλλογή του Γερμανού αξιωματικού της Βέρμαχτ, Χέρμαν Χόιερ, την περίοδο που βρισκόταν στην Ελλάδα μεταξύ 1943 και 1944.
Η πολύωρη διαπραγμάτευση ολοκληρώθηκε με την υπογραφή ενός προσυμφώνου μεταξύ της ελληνικής πλευράς και του συλλέκτη, στο δημαρχείο του Έβεργκεμ στη Γάνδη. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο συλλέκτης δεν ήθελε η συνάντηση να πραγματοποιηθεί στο γραφείο του προκειμένου να μη δημοσιοποιηθούν προσωπικά του στοιχεία.
Στόχος η μεταφορά τους στην Ελλάδα
Οι συζητήσεις θα συνεχιστούν και τις επόμενες ημέρες προκειμένου να επικυρωθεί αυτή η συμφωνία, με τελικό στόχο να γίνει όλο αυτό το φωτογραφικό υλικό κτήμα του ελληνικού κράτους και να μεταφερθεί στην Ελλάδα.
Ωστόσο, η αυθεντικότητα της συλλογής θεωρούταν από πολλούς δεδομένη, από τη στιγμή που στην πίσω πλευρά τους αναγράφεται η λέξη «Αθήνα» στα γερμανικά και η ημερομηνία 1.5.1944.
Αυτός ήταν και ο λόγος που το υπουργείο Πολιτισμού, μετά την θετική γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Νεωτέρων Μνημείων προχώρησε, στην κήρυξη του συνόλου της συλλογής ως μνημείου εξαιτίας της ιδιαίτερης ιστορικής αξίας της ως τεκμηρίου της διαμόρφωσης αντιλήψεων και στάσεων με εργαλείο την εικόνα, από την πλευρά των προπαγανδιστικών μηχανισμών των στρατευμάτων Κατοχής, στην Ελλάδα, την περίοδο του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.
Ένας ανεκτίμητος «θησαυρός» από ντοκουμέντα
Η επίσκεψη των εμπειρογνωμόνων στο Υπουργείου Πολιτισμού στη Γάνδη αποκάλυψε ότι η συλλογή του Βέλγου συλλέκτη απαριθμεί συνολικά 262 φωτογραφίες, καθώς και κάποια έντυπα που ο υπολοχαγός της Βέρμαχτ Χόιερ είχε περιλάβει σε αυτή.
Ο πρόεδρος της Βουλής, Νικήτας Κακλαμάνης, είχε αναφέρει από την Πέμπτη (19/2) ότι «δεν είναι μόνο αυτές οι φωτογραφίες που είδαμε, αλλά είναι άλμπουμ φωτογραφιών. Οπότε είναι ένα ιστορικό κειμήλιο που πρέπει να έρθει στην Ελλάδα».
Στη συλλογή του Γερμανού υπολογαχού βρίσκονται και φωτογραφίες από δημοφιλή ελληνικά μνημεία, όπως η Ακρόπολη και το Παναθηναϊκό Στάδιο, το Αρσάκειο, Έλληνες και Ελληνίδες με παραδοσιακές φορεσιές, κρατούμενους σε στρατόπεδα, εξαθλιωμένους ζητιάνους και μικρά παιδιά.
Υπενθυμίζεται ότι οι φωτογραφίες των 200 εμφανίστηκαν προς δημοπράτηση στον διαδικτυακό τόπο eBay το Σάββατο 14 Φεβρουαρίου, με ιδιοκτήτη τον συλλέκτη Τιμ ντε Κράνε, ο οποίος μέσω της εταιρείας του προσέφερε προς πώληση μέρος της συλλογής. Δύο ημέρες μετά την δημοσιοποίηση των φωτογραφιών στην Ελλάδα, ο συλλέκτης απέσυρε τις 12 φωτογραφίες.
Βέλγος συλλέκτης: «Είμαι ανακουφισμένος»
Την ικανοποίησή του για την αίσια έκβαση της υπόθεσης εξέφρασε ο Βέλγος συλλέκτης Τιμ ντε Κράενε, μετά την επίσημη πιστοποίηση της αυθεντικότητας της συλλογής του.
Σε δηλώσεις του, αμέσως μετά τη συνάντηση με στελέχη του Υπουργείου Πολιτισμού, ο Τιμ Ντε Κράνε δήλωσε ανακουφισμένος, τονίζοντας: «Είμαι χαρούμενος που οι διαδικασίες ολοκληρώθηκαν. Καταλήξαμε σε συμφωνία και δεν επιθυμώ να προβώ σε περαιτέρω δηλώσεις μέχρι την οριστική διευθέτηση του θέματος».
Ο συλλέκτης εμφανίστηκε ιδιαίτερα πιεσμένος από το βάρος της δημοσιότητας, ωστόσο φαίνεται ότι υπήρξε αρκετά συνεργάσιμος με τις ελληνικές αρχές, αποδεχόμενος την πρόταση για τη διάσωση των ιστορικών τεκμηρίων. Ο ίδιος δεν περίμενε όλη αυτή την έκταση δημοσιότητας και από την ελληνική πλευρά αλλά και από τον βελγικό Τύπο.